Kết quả Khóa tập huấn: Biến đổi xã hội và đô thị hóa ở nông thôn Việt Nam đương đại

15/06/2018

Sau 10 ngày với sự nhiệt tình giảng dạy của 8 giảng viên trong nước và quốc tế, tinh thần tranh biệt học thuật cao của 20 học viên chính thức và hơn 10 học viên dự thính đến từ Hà Nội và nhiều tỉnh thành của cả nước, ngày 11/6/2018, Khoá tập huấn “Biến đổi xã hội và đô thị hóa ở nông thôn Việt Nam đương đại” do Viện Dân tộc học và Viện Harvard Yenching, Hoa Kỳ tổ chức đã kết thúc, để lại nhiều dư âm tốt đẹp về một không khí học thuật sôi nổi và thú vị.

 

Khoá đào tạo tập trung vào hai chủ đề chính là đô thị hoá và biến đổi xã hội, qua đó giới thiệu và thảo luận về các lý thuyết, cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu liên quan. Giảng viên của khoá học là những chuyên gia quốc tế và Việt Nam có kinh nghiệm về chủ đề của khóa tập huấn, bao gồm GS. Andrew Kipnis ( Đại học Trung Quốc của Hồng Kông), GS. Erik Harms (Đại học Yale, Hoa Kỳ), GS. Eli Elinoff (Đại học Victoria Wellington, New Zealand), PGS.TS. Vương Xuân Tình, TS. Trần Thị Hồng Yến, TS. Nguyễn Công Thảo (Viện Dân tộc học;), PGS.TS. Nguyễn Văn Sửu (Trưởng Khoa Nhân học, Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội, và PGS.TS. Nguyễn Thị Phương Châm (Viện trưởng Viện Nghiên cứu Văn hóa).

Chương trình tập huấn đã kết hợp giới thiệu các lý thuyết, tiếp cận chủ đạo liên quan đến đô thị hoá và biến đổi nông thôn với các nghiên cứu trường hợp của chính các giảng viên nhằm cung cấp cho học viên một bức tranh chung về đô thị hoá trên toàn thế giới nói chung và ở Việt Nam nói riêng. Một điều lý thú là mặc dù các giảng viên giới thiệu, đưa ra thảo luận nhiều lý thuyết, cách tiếp cận và nghiên cứu trường hợp ở các khu vực khác nhau trên thế giới và tại Việt Nam nhưng kết quả cuối cùng lại có nhiều điểm tương đồng với nhau. Các tiếp cận phổ biến trên thế giới về đô thị hoá có thể kể đến như: sự hiện đại như một tiếp cận của đô thị hoá; đô thị hoá như một khát vọng muốn thay đổi; đô thị hoá như một cách tiến tới văn minh hoá… Hầu hết các kết quả nghiên cứu trường hợp được trình bày trong khoá học đều khẳng định rằng đô thị hoá bắt nguồn từ mong muốn thiết lập các thực hành, giá trị mới nhưng quá trình này thường được khởi tạo theo nhiều phương thức khác nhau. Một trong những thách thức lớn của quá trình này là việc hài hòa quan điểm về phát triển cũng như mối quan hệ giữa Nhà nước với người dân, giữa Nhà nước và các tập đoàn kinh tế cũng như giữa các nhóm xã hội khác nhau. Quá trình đô thị hoá ở nơi này có thể tạo ra thách thức phát triển ở nơi khác hay đô thị hoá có thể làm phá vỡ không gian truyền thống và quan hệ xã hội, …. Trong quá trình đó, các nhóm xã hội khác nhau thường có chiến lược thích ứng riêng của mình; các văn hoá khác nhau biến đổi theo nhiều dạng thức trong dòng chảy hiện đại hoá; vẫn có sự tiếp nối, kết hợp giữa các giá trị truyền thống và hiện đại trong các công trình xây dựng, lối sống và chiến lược sinh kế.

Do đa phần học viên trong khoá học là nghiên cứu sinh đang thực hiện đề tài luận án tiến sĩ nên các câu hỏi thảo luận thường tập trung vào những vấn đề lý thuyết, tiếp cận mới và cách áp dụng phương pháp trong nghiên cứu đô thị hoá như: Sự khác nhau giữa các tiếp cận lý thuyết về đô thị hoá và biến đổi xã hội là gì? Đâu là những nhân tố thúc đẩy đô thị hoá và biến đổi xã hội? Ai là người hưởng lợi nhiều nhất trong các quá trình này? Làm sao để kết hợp nghiên cứu định lượng và định tính khi nghiên cứu chủ đề này? Làm sao để đưa lý thuyết vào trong việc phân tích của đề tài luận án?…

Có thể nói khoá tập huấn đã thành công trong việc giải quyết mục tiêu chính đã đặt ra là giới thiệu và thảo luận về các tiếp cận khác nhau, từ các cấp độ khác nhau, đối với đô thị hoá và biến đổi xã hội. Tất cả các học viên đều cho rằng khoá học thật sự cung cấp nhiều kiến thức bổ ích cho người học và trở thành động lực giúp học viên cố gắng hoàn thành đề tài nghiên cứu của mình.


Thanh Bình


Các tin đã đưa ngày: